పొలం కుంట — అనంతపురం రైతు నీటి బీమా
పొలం కుంట (ఫార్మ్ పాండ్) అంటే పొలంలోనే తవ్వే చిన్న నీటి రిజర్వాయర్ — తరచుగా LDPE లేదా HDPE ఫిల్మ్తో లోపల పొర పరుస్తారు. వర్షం పారిన నీటిని ఇందులో ఆపి నిల్వ చేసి, పొడి రోజుల్లో పంటకు అదనపు నీరు ఇస్తాం. వర్షాధార ప్రాంతాల కోసం ICAR-CRIDA హైదరాబాద్ ప్రాంతానికి తగిన కుంట డిజైన్లను ప్రామాణీకరించింది; కరువును తట్టుకునే సాంకేతికతగా దీన్ని పేర్కొంటుంది.
- 1 ముఖ్య దశలో ఒక్క రక్షణ నీటిపారుదల దిగుబడి కూలిపోకుండా కాపాడగలదు
- LDPE / HDPE తేలిక నేలల్లో నీరు కారకుండా కుంటలోపల పరిచే ఫిల్మ్
- MGNREGS చాలా కుంటల నిర్మాణంలో కూలీ చెల్లించే ఉపాధి హామీ పథకం
ఎలా పనిచేస్తుంది
- పొలంలో అత్యంత దిగువ చోట కుంట తవ్వాలి; పై ప్రాంతం నుంచి పారే నీటిని అందులోకి మళ్లించాలి.
- కుంట పరిమాణం నిర్ణయించేటప్పుడు — మీ పొలానికి నీరు పారే ప్రాంతం ఎంత నీరు ఇస్తుందో, పంటకు అదనపుగా ఎంత నీరు కావాలో రెండూ చూడాలి.
- తేలిక నేలల్లో నీరు కారిపోకుండా కుంట అడుగున, వాలులపై లోపలి పొర పరచాలి.
- బరువైన బురద నేలల్లో పొర పరచకుండానే కుంట నీళ్లు సరిపోయినంత పట్టుకోగలదు.
కుంటలో ప్రధాన భాగాలు, వాటి పని
ఎక్కడ తవ్వాలి, పరిమాణం లెక్క, వాలుల స్థిరత్వం, నీరు లోపలికి వచ్చే మార్గం, అదనపు నీటి మార్గం, లోపలి పొర మందం — ఇవన్నీ CRIDA రూపొందించిన నిర్మాణ మార్గదర్శకాల్లో ఉన్నాయి.
| భాగం | దాని పని |
|---|---|
| నీటి ప్రవేశ రక్షణ / Inlet protection | కుంటలో బురద పేరుకపోవడం ఆపుతుంది / Stops silt filling the pond |
| అదనపు నీటి మార్గం / Spillway | మించిన నీటిని బండ్ దాటి సురక్షితంగా పారనిస్తుంది / Carries excess runoff safely past the bund |
| లోపలి పొర / Lining | తేలిక నేలల్లో నీటి ఒసలు ఆపుతుంది — LDPE / HDPE ఫిల్మ్, వెల్డింగ్తో అతుకుతారు / Stops seepage on light soils — LDPE or HDPE film, heat- or solvent-welded |
| ఫిల్టర్ / Filter | పంపు మూట దగ్గర ఇసుక లేదా స్క్రీన్ ఫిల్టర్ — డ్రిప్, స్ప్రింక్లర్కు / Sand or screen filter at pump suction for drip or sprinkler |
తవ్వకం ఖర్చులో కూలీ భాగం
చాలా కుంటలను ఉపాధి హామీ పథకం (MGNREGS)తో అనుసంధానించి నిర్మిస్తారు — తవ్వకం కూలీ ఈ పథకం నుండే చెల్లిస్తారు.
కుంట పరిమాణం అంచనాతో నిర్ణయించకూడదు. మీ పొలానికి నీరు పారే ప్రాంతం ఇచ్చే నీరు, పంటకు కావాల్సిన నీరు — ఈ రెండింటితో సరిపోల్చి లెక్కించాలి. ప్రాంతానికి తగిన డిజైన్లు ICAR-CRIDA ప్రామాణీకరించింది.
నీటిని పంటకు అందించడం
- నిల్వ నీటిని పంపుతో పైకి తీసి స్ప్రింక్లర్ లేదా డ్రిప్ ద్వారా పంటకు ఇవ్వవచ్చు.
- డ్రిప్, స్ప్రింక్లర్ వాడితే పంపు మూట దగ్గర ఇసుక లేదా స్క్రీన్ ఫిల్టర్ అమర్చాలి.
- పంట ముఖ్య దశల్లో ఇచ్చే ఒక్క రక్షణ నీటిపారుదల దిగుబడి కూలిపోకుండా కాపాడగలదు — ఆ ఒక్క నీరే ఈ కుంట అసలు విలువ.
నిర్వహణ, జాగ్రత్తలు
- తెరిచి ఉన్న కుంటలో నీరు ఆవిరైపోతుంది; పాచి పెరుగుతుంది. కప్పుకునే పద్ధతులు ఉన్నాయి.
- పోత నేలపై లోపలి పొర లేకపోతే నీరు ఎక్కువగా కారిపోతుంది.
- కుంట నిర్వహించకపోతే నిలిచిన నీటిలో దోమలు పెరుగుతాయి.
- బురద పేరుకుపోకుండా నీటి ప్రవేశ మార్గానికి రక్షణ తప్పనిసరి.
Farm pond: water insurance for an Anantapur farm
A farm pond is a small reservoir dug in the field itself, often lined with LDPE or HDPE film. It intercepts runoff and stores it for supplemental irrigation during dry spells. ICAR-CRIDA Hyderabad has standardised location-specific pond designs for rainfed regions and classifies the structure as a climate-resilient, drought-proofing technology.
- 1 One life-saving irrigation at a critical stage can prevent yield collapse
- LDPE / HDPE Film that lines the pond on light soils to control seepage
- MGNREGS Employment-guarantee scheme that pays the digging labour on many ponds
How it works
- Dig the pond at the lowest point of the holding and channel the runoff from the contributing catchment into it.
- Match the capacity to two things — the runoff your catchment yields, and the supplemental water your cropping system needs.
- On light soils, line the pond floor and side slopes to control seepage.
- On heavy clay soils, an unlined pond can hold water adequately by itself.
Design: the parts that matter
Siting, capacity calculation, side-slope stability, inlet and spillway design and lining specification are all covered by CRIDA's planning and design guidance.
| Part | Its job |
|---|---|
| నీటి ప్రవేశ రక్షణ / Inlet protection | కుంటలో బురద పేరుకపోవడం ఆపుతుంది / Stops silt filling the pond |
| అదనపు నీటి మార్గం / Spillway | మించిన నీటిని బండ్ దాటి సురక్షితంగా పారనిస్తుంది / Carries excess runoff safely past the bund |
| లోపలి పొర / Lining | తేలిక నేలల్లో నీటి ఒసలు ఆపుతుంది — LDPE / HDPE ఫిల్మ్, వెల్డింగ్తో అతుకుతారు / Stops seepage on light soils — LDPE or HDPE film, heat- or solvent-welded |
| ఫిల్టర్ / Filter | పంపు మూట దగ్గర ఇసుక లేదా స్క్రీన్ ఫిల్టర్ — డ్రిప్, స్ప్రింక్లర్కు / Sand or screen filter at pump suction for drip or sprinkler |
Who pays for the digging
Many ponds are built in convergence with MGNREGS, so that the digging labour is paid through the employment-guarantee scheme.
Do not guess the size. Capacity has to be matched to the runoff your catchment yields and the water your crop needs; ICAR-CRIDA has standardised location-specific designs for rainfed regions.
Getting the water to the crop
- Stored water can be lifted by pump and delivered through sprinkler or drip systems.
- With drip or sprinkler, fit a sand or screen filter at the pump suction.
- A single life-saving irrigation at a critical crop stage can prevent yield collapse — that one watering is the pond's real value.
Maintenance and limits
- An open pond loses stored water to evaporation and algal growth; covering options exist.
- On a porous bed without lining, seepage losses can be substantial.
- A stagnant, unmaintained pond becomes a mosquito-breeding site.
- Inlet protection is essential to keep silt from filling the pond.
How to deliver pond water to groundnut through drip
Weather outlook — time your irrigation with the rain forecast